Dziecko to człowiek, tylko że mały – nie znaczy, że jednak głupi. Ten mały często czuje i widzi więcej niż sobie myślisz.
~ Marek Michalak

Promowanie zdrowia

 

"Zdrowie zaczyna się w domu" - głosi hasło Światowej Organizacji Zdrowia.

Podkreśla ono rolę rodziny w kształtowaniu, ochronie i promocji zdrowia wśród wszystkich jej członków. Każdy z nas subiektywnie pojmuje zdrowie, choć najczęściej myślimy o jego fizycznym aspekcie. Warto zwrócić uwagę na to, że zdrowie należy traktować całościowo, uznając je nie tylko za brak choroby, ale przede wszystkim jako stan dobrego samopoczucia fizycznego, psychicznego, społecznego i emocjonalnego. Natomiast promocja zdrowia to proces umożliwiający ludziom zwiększenie kontroli nad swoim zdrowiem w celu jego poprawy.

Dom rodzinny jest pierwszym i najważniejszym miejscem kształtowania umiejętności i zachowań sprzyjających dobremu samopoczuciu oraz ochronie przed zagrożeniami dla zdrowia.

Rodzice mają prawo do uznania ich prymatu jako „pierwszych nauczycieli” swoich dzieci. Dzieci w naturalny sposób uczą się i sprawdzają różne zachowania w codziennym życiu, podczas zabaw, obowiązków i przebywania z innymi członkami rodziny, z których wiele jest bezpośrednio lub pośrednio związanych z kształtowaniem nawyków dbania o zdrowie.

Dziecko z domu rodzinnego powinno czerpać podstawową wiedzę i umiejętności w zakresie:

- ochrony swojego zdrowia;

- dbałości o własne ciało;

- umiejętności radzenia sobie w codziennym życiu - podstawowych umiejętności psychospołecznych;

- podejmowania decyzji, świadomego dokonywania wyborów, możliwości wyrażania swojego zdania i współdecydowania w sprawach związanych ze zdrowiem.

Człowiek od najmłodszych lat uczy się przez naśladownictwo, początkowo wyłącznie dorosłych, następnie także rówieśników. Dlatego tworzenie pozytywnych wzorców jest kluczowe dla skutecznego oddziaływania wychowawczego, również w dziedzinie zdrowego stylu życia.

Rozpoczynając pracę z dzieckiem nie można pomijać jego zasobów, doświadczeń, systemu wartości, nawyków uznawanych w środowisku rodzinnym.

Duża część wiedzy i umiejętności dziecka z wczesnego dzieciństwa jest związana bezpośrednio z domem rodzinnym i najbliższymi, znaczącymi osobami w jego życiu. Dlatego rodzice są niezmiernie ważnym ogniwem w relacji między przedszkolem a dzieckiem. Rodzice mogą być nieocenionym źródłem informacji o przedszkolaku. Dzieci, nauczyciele, personel przedszkola i rodzice powinni tworzyć wspólnotę, która ma podobne cele, wartości i interesy.

W zalecanych warunkach realizacji podstawy programowej również wyraźnie sygnalizowana jest potrzeba efektywnej współpracy przedszkola z rodzicami.

Współpraca nauczycieli i rodziców, a zatem również wspólne działanie w wielu obszarach życia wychowanków, jest możliwa wówczas, gdy:

- nauczyciele będą na nią gotowi;

- zachęcimy do niej rodziców;

- określimy dziedziny i teren współpracy (zakresy wpływów - nauczycieli i rodziców);

- określimy sposób komunikacji.

Bez współdziałania z rodzicami przedszkole czy szkoła ma zdecydowanie mniejsze szanse na poradzenie sobie z wieloma problemami wychowawczymi, nie ma także możliwości podejmowania spójnych działań w tych dwóch środowiskach. Kształtowanie zdrowych nawyków oraz promowanie zdrowego stylu życia, w tym zapewnienie dobrych warunków dla rozwoju społeczno-emocjonalnego dziecka, jest zadaniem domu i przedszkola. Partnerskie traktowanie zakłada, że obie strony mogą w otwarty sposób wyrażać swoje zdanie w różnych sprawach. Dlatego rodzice nie powinni być jedynie odbiorcami komunikatów wypływających od pracowników przedszkola. Oczekiwania wyrażane przez rodziców powinny być brane pod uwagę w momencie planowania zadań placówki.

Dobra współpraca pozwala na ciągłość i kontynuowanie w domu zachowań prozdrowotnych podejmowanych w przedszkolu.

Dla rodziców i opiekunów dziecka przedszkole powinno stanowić cenne zaplecze i wsparcie we wspólnym promowaniu zdrowego stylu życia, w określaniu potrzeb, możliwości i problemów zdrowotnych danej społeczności.

Współpracując możemy wzajemnie się od siebie uczyć, doceniać kompetencje i mądrze je wykorzystywać. Tylko spójny przekaz z różnych środowisk, w których przebywa dziecko, daje solidną podbudowę, fundament dla jego systemu wartości, postaw i nawyków.